ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

Πρόβλημα είναι μία κατάσταση που απαιτεί λύση , η οποία δεν είναι γνωστή ούτε προφανής.

Η σωστή κατανόηση του προβλήματος απαιτεί σωστή διατύπωση (ορολογία –σύνταξη) από αυτόν που το θέτει και σωστή ερμηνεία από το λύτη. (Π.χ. λάθος διατύπωση : Δυο πατέρες και δυο γιοί βγήκαν έξω κυνηγοί. Πόσα άτομα πήγαν για κυνήγι;)

Δεδομένο: Στοιχείο αντιληπτό από μία τουλάχιστον από τις πέντε αισθήσεις μας.

Πληροφορία: Γνωσιακό στοιχείο που προκύπτει από επεξεργασία δεδομένων.

Επεξεργασία δεδομένων: Διαδικασία που ένας «μηχανισμός» (εγκέφαλος ή Η/Υ) δέχεται δεδομένα, τα επεξεργάζεται με κάποιο προκαθορισμένο τρόπο (αλγόριθμο) και παρέχει πληροφορία.

Δομή προβλήματος: Τα συστατικά μέρη που το απαρτίζουν και ο τρόπος διασύνδεσής τους. Μελετώντας τη δομή, έχει αρχίσει και η ανάλυση του προβλήματος σε άλλα απλούστερα.

Η διαγραμματική αναπαράσταση είναι μία γραφική απεικόνιση του προβλήματος που το αναλύει σε άλλα  μικρότερα (καθένα συμβολίζεται με παραλληλόγραμμο) και αναδεικνύει τη δομή του.

Ένα πρόβλημα μπορεί να παρασταθεί φραστικά (με λόγια) ή και διαγραμματικά (με παραλληλόγραμμα)

Η σωστή επίλυση ενός προβλήματος προϋποθέτει τον ακριβή προσδιορισμό των δεδομένων και ζητούμενων.

Στάδια Επίλυσης προβλήματος:

Κατανόηση (σωστή και πλήρης αποσαφήνιση δεδομένων και ζητουμένων)

Ανάλυση (Το πρόβλημα διασπάται σε επιμέρους απλούστερα  προβλήματα)

Επίλυση (λύση των επιμέρους προβλημάτων)

Κατηγορίες προβλημάτων

1.       Με βάση τη δυνατότητα επίλυσης:

Α. Επιλύσιμα: Λύση ήδη γνωστή, ή πολύ συναφή προβλήματα με άλλα επιλυμένα( εμβαδό ορθογωνίου τριγώνου) .

Β. Ανοικτά: Δεν βρέθηκε λύση, αλλά δεν αποδείχθηκε ότι δε λύνονται (Υπάρχει ζωή σε άλλο πλανήτη; «Απουσία απόδειξης δε σημαίνει απόδειξη της απουσίας.») .

Γ. Άλυτα: Παραδεχόμαστε ότι δεν επιδέχονται λύση (τετραγωνισμός του κύκλου).

2. 

          Με βάση το βαθμό δόμησης

Α. Δομημένα: Τη λύση δίνει μια αυτοματοποιημένη διαδικασία (επίλυση δευτεροβάθμιας εξίσωσης).

Β. Ημιδομημένα: Υπάρχει ένα σύνολο πιθανών λύσεων, από τις οποίες ο άνθρωπος επιλέγει μία (το ταξίδι ως τη Μαδρίτη- οδικώς-αεροπορικώς –ακτοπλοϊκώς κλπ).

Γ. Αδόμητα: Δεν έχει βρεθεί μία αυτοματοποιημένη διαδικασία για τη λύση τους. Μεγάλο ρόλο παίζει η διαίσθηση.

3

.       Με βάση το είδος επίλυσης:

Α. Απόφασης : Η απάντηση είναι είτε ναι είτε όχι (αν ο βαθμός είναι μεγαλύτερος ή ίσος του 9,5)

Β. Υπολογιστικά: η λύση δίνεται ύστερα από μία σειρά υπολογισμών.

Γ. Βελτιστοποίησης: αναζητείται το βέλτιστο (καλύτερο) αποτέλεσμα για τα συγκεκριμένα δεδομένα που διαθέτει (με ποια διαδρομή θα φτάσω γρηγορότερα).

Πρόβλημα και Η/Υ:

Η/Υ όχι ευφυής.  Απλά έχει:

-          Ταχύτητα εκτέλεσης πράξεων

-          Εκτέλεση πολύπλοκων υπολογισμών

-          Επαναληπτικότητα των διαδικασιών

-          Μεγάλο πλήθος δεδομένων

Για όλα τα παραπάνω εκτελεί πράξεις με πολύ μεγαλύτερη ταχύτητα και ακρίβεια από τον άνθρωπο, αλλά με βάση το πρόγραμμα που του έχει  εγκαταστήσει ο άνθρωπος.

                Ο Η/Υ κάνει τις πράξεις:

-          Πρόσθεση (βάση για όλες τις άλλες πράξεις- πχ 3*2=3+3=6 )

-          Σύγκριση (βάση για όλες τις λογικές πράξεις , δηλαδή πράξεις που χαρακτηρίζονται ως Αληθείς ή ψευδείς)

-          Μεταφορά δεδομένων (π.χ. από τη RAM στη CPU και αντίστροφα)

Τα προβλήματα προϋπήρξαν και θα υπάρχουν ανεξάρτητα από τους Η/Υ.

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 1

1.       Να δώσετε τον ορισμό του προβλήματος (2006)

2.       Να δώσετε τους ορισμούς των παρακάτω όρων:  (2007)

Α) Δεδομένο      Β)Πληροφορία Γ) Επεξεργασία Δεδομένων

3.       Να περιγράψετε τα τρία στάδια αντιμετώπισης ενός προβλήματος (2006)

4.       Τι εννοούμε με τον όρο κατανόηση ενός προβλήματος;

5.       Ποιο μέσο χρησιμοποιείται για τη διατύπωση ενός προβλήματος;

6.       Να δώσετε τον ορισμό της δομής ενός προβλήματος (2006)

7.       Να αναφέρετε ονομαστικά τους  λόγους  για τους οποίους αναθέτουμε τη λύση ενός προβλήματος  στον Η/Υ (2002 και 2013)

Να αποφανθείτε αν οι παρακάτω προτάσεις είναι σωστές ή λάθος:

  1.       Πρόβλημα είναι μια οποιαδήποτε κατάσταση που πρέπει να αντιμετωπίσουμε.

  2.       Ο υπολογιστής και το πρόβλημα είναι έννοιες αλληλένδετες

  3.       Η κατανόηση του προβλήματος εξαρτάται από τη σωστή διατύπωση του δημιουργού του.

  4.       Η κατανόηση ενός προβλήματος εξαρτάται μόνο από τη διατύπωσή του.

  5.       Ένα πρόβλημα για την ευκολότερη επίλυσή του πρέπει να αναλυθεί σε ευκολότερα προβλήματα.

  6.       Δομή ενός προβλήματος είναι τα μέρη που το απαρτίζουν

  7.       Ένα πρόβλημα μπορεί να αναπαρασταθεί είτε φραστικά, είτε διαγραμματικά.

  8.       Με τον όρο δεδομένο αναφέρεται οποιοδήποτε γνωσιακό στοιχείο προέρχεται από επεξεργασία δεδομένων. (2002)
 

   9.       Το ότι το βάρος ενός ατόμου είναι 120 Κιλά είναι δεδομένο, ενώ το ότι είναι χοντρός είναι πληροφορία.

10.   Η κατανόηση ενός προβλήματος ακολουθεί την ανάλυσή του.

11.   Η διαδικασία μέσω της οποίας βρίσκουμε το ζητούμενο ενός προβλήματος λέγεται ανάλυση.

12.    H Καταγραφή της δομής ενός προβλήματος  σημαίνει αυτόματα  ότι έχει αρχίσει η ανάλυση  του προβλήματος σε άλλα απλούστερα. (2008)

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 1

1. Σύμφωνα με ποιους τρόπους κατηγοριοποιούμε τα  προβλήματα;
2. Να αναφέρετε ονομαστικά τις κατηγορίες στις οποίες διακρίνονται τα προβλήματα , με κριτήριο το είδος της επίλυσής τους.  Αναφέρετε παραδείγματα (2007)
3. Με ποια κριτήρια κατηγοριοποιούνται τα προβλήματα σε επιλύσιμα, άλυτα και δομημένα; Αναφέρετε παραδείγματα. (2002)
4. Πότε λέμε ότι ένα πρόβλημα είναι :        (2002)

Α. Επιλύσιμο      Β. Άλυτο              Γ. Δομημένο

5. Πότε ένα πρόβλημα χαρακτηρίζεται :    (2008)

Α. Απόφασης     Β. Βελτιστοποίησης

6. Να αναφέρετε τις λειτουργίες που μπορεί να εκτελέσει ένας υπολογιστής (2007)

Να αποφανθείτε αν οι προτάσεις είναι σωστές ή λάθος:

1.        Ένα επιλύσιμο   πρόβλημα είναι πάντοτε δομημένο

2.       Ένα δομημένο πρόβλημα είναι πάντοτε επιλύσιμο   

3.       Ένα επιλύσιμο   πρόβλημα μπορεί να είναι αδόμητο (2007).

4.       Όλα τα προβλήματα μπορούν να λυθούν  με τη βοήθεια Η/Υ (2000)

5.       Με τη χρήση αλγορίθμων επιλύονται όλα τα προλήματα.

6.       Η μεταφορά δεδομένων είναι μία από τις λειτουργίες που εκτελεί ο Η/Υ (2007-8)

7.       Αναθέτουμε τα προβλήματα στον Η/Υ επειδή εκτελεί πρόσθεση , σύγκριση και μεταφορά δεδομένων.